คริสติน นอร์แมน ผู้กำกับหญิง กำลังอยู่ในช่วงวุ่นวายแม้จะเพิ่งเสร็จสิ้นงานแถลงข่าวเปิดตัวภาพยนตร์เรื่องใหม่ <Year One> ที่มีกำหนดเข้าฉายในปีนี้

แม้ในแต่ละวันเธอจะย้อนดูฟุตเทจที่ถ่ายทำมานับครั้งไม่ถ้วนเพื่อเร่งงานตัดต่อ แต่เวลานัดหมายกับโกฮุนก็ใกล้เข้ามาแล้ว

ระหว่างเดินทางจากเบอร์ลินมายังลอสแอนเจลิสเพื่อทำงานด้านดนตรี นอร์แมนก็ถอนหายใจเมื่อได้รับข่าวจากเอมิลี ลัฟเวอร์ ผู้จัดการฝ่ายพร็อพ

“คราวนี้ก็ยังไม่สามารถยืมของจริงมาได้ค่ะ”

นอร์แมนลูบจมูกเบา ๆ ก่อนจะเอ่ยขึ้น

“เข้าใจแล้ว ดำเนินการตามแผนเดิมต่อไป รายงานมาเรื่อย ๆ ด้วยนะ”

– “ค่ะ”

หลังวางสาย นอร์แมนก็เอนหลังลงกับเก้าอี้ ดวงตาเต็มไปด้วยความคิด

ภาพยนตร์เรื่องปราสาทปริศนามีฉากหลังอยู่ในรังลับของอาร์แซน ลูแปง จอมโจรในตำนาน

ในแกลเลอรีของลูแปงมีผลงานของปีเตอร์ พอล รูเบนส์ ถึงสี่ชิ้น

รวมถึงพระแม่มารีของราฟาเอล, ภาพเหมือนลูเครเชีย เดล ฟีเด โดยอันเดรีย เดล ซาร์โต, ซาโลเม ของทิเชียน, และ พระแม่มารีกับทูตสวรรค์ ของบอตติเชลลี

ยังไม่พอ มีผลงานของคาร์ปาชโช, แร็มบรันต์, เวลาสเกซ

และแม้กระทั่งโมนาลิซาของเลโอนาร์โด ดา วินชี ก็ยังปรากฏในเรื่อง

เพราะมอริส เลอบล็อง ผู้เขียนนิยายต้นฉบับ ได้ใส่ชื่อผลงานศิลปะชั้นยอดที่นึกออกในยุคนั้นเข้าไปแทบหมดทุกชิ้น การจัดหาภาพศิลปะของแท้จึงไม่ใช่เรื่องง่ายเลย

ถ้าเป็นหนังเรื่องอื่นก็คงใช้ของจำลอง

แต่สำหรับคริสติน นอร์แมน ผู้กำกับที่สมบูรณ์แบบแบบสุดโต่ง เป็นไปไม่ได้

เพื่อความสมจริง ไม่ว่าจะเป็นฉากไหน เธอจะถ่ายจริงเสมอ

เธอเคยสร้างฉากทางเดินที่หมุนได้ 360 องศาเพียงเพื่อให้ได้ฉากเดินผ่านที่สมจริง

หรือปิดท้องฟ้าด้วยผ้าใบสีดำและสร้างฝนปลอม เพื่อถ่ายฉากฝนตกให้ได้อารมณ์

แม้แต่น้ำหยดเดียว หรือเส้นผมเส้นหนึ่ง หากจะอยู่ในเฟรมกล้อง ก็ต้องผ่านการอนุมัติจากเธอ

แน่นอนว่า บรรดาผลงานศิลปะในปราสาทปริศนาก็ต้องได้รับการดูแลระดับเดียวกัน

ทีมงานของนอร์แมนได้พยายามติดต่อพิพิธภัณฑ์ แกลเลอรี และสถาบันศิลปะต่าง ๆ เพื่อขอยืมผลงานต้นฉบับมาถ่ายทำ

แต่แม้จะเตรียมตัวมานานหลายเดือน พวกเขาก็ยังไม่สามารถโน้มน้าวพิพิธภัณฑ์ที่กังวลเรื่องความเสียหายของผลงานได้

นอร์แมนกดขมับ พยายามคลายอาการปวดหัว

เนธาน อีแวนส์ ผู้อำนวยการฝ่ายศิลป์กล่าวขึ้น

“เราคงต้องหาของเลียนแบบมาล่ะมั้ง อย่างโมนาลิซา ฉันว่าไม่มีทางที่ลูฟวร์จะให้ยืมแน่ ๆ”

“ก็คงใช่…” นอร์แมนลูบหน้าด้วยความเหนื่อยใจ

เธอเป็นคนที่กล้าเสี่ยงกับโอกาส แม้จะมีเพียงน้อยนิด แต่ไม่ใช่คนที่ดันทุรังกับสิ่งที่เป็นไปไม่ได้

ยิ่งกว่านั้น ในโลกภาพยนตร์ แค่เพิ่มวันถ่ายทำหนึ่งวัน งบก็พุ่งขึ้นมหาศาล

เธอลืมตาขึ้นกว้าง

“ของปลอม ไม่ได้เด็ดขาด”

คำพูดหนักแน่นของผู้กำกับทำให้เนธานถอนหายใจเฮือกใหญ่

“แล้วมีงานไหนที่เทียบชั้นโมนาลิซาได้บ้างล่ะ ยุคต้นศตวรรษที่ 20 นะ”

“อืม… ซัลวาตอร์มุนดี ล่ะมั้ง?”

นอร์แมนหมุนข้อมือไปมาอย่างใจร้อน

“ก็ของดาวินชีเหมือนกัน น่าจะปี 2017? ประมูลไปตั้ง 450 ล้านดอลลาร์แน่ะ”

คริสติน นอร์แมนขมวดคิ้วแน่น

ราคานั้นมากพอจะสร้างหนังบล็อกบัสเตอร์ได้ตั้งสองสามเรื่อง

แต่นั่นก็แปลว่า มันเป็นงานระดับโลกที่มีมูลค่าสูง และชื่อ “เลโอนาร์โด ดา วินชี” ก็ทรงพลังมากพอสมควร

ไม่มีเหตุผลที่จะไม่ลองติดต่อ

“ตอนนี้อยู่ที่ไหน?”

“พิพิธภัณฑ์ลูฟวร์”

นอร์แมนจับหน้าผาก

เธอไม่มีเวลามาเจรจาอย่างไร้จุดหมายกับลูฟวร์ ที่ไม่เคยเปิดช่องให้ต่อรองเลยสักนิด

“มีชิ้นอื่นอีกไหม?”

“มีนะ… แต่น่าจะยากเหมือนกัน”

“อะไรก็ว่ามา ตอนนี้เราไม่ได้หาคำตอบที่ถูกต้องที่สุด แค่ต้องการความเห็นให้มากที่สุด”

“สาวน้อยใส่ต่างหูมุก น่ะ เค้าว่ากันว่าเป็นโมนาลิซาแห่งยุโรปเหนือเลยนะ”

นอร์แมนจำชื่อได้ดี

มีทั้งนิยายและหนังในชื่อเดียวกัน

เธอไม่ใช่คอศิลปะ แต่ก็เคยเห็นภาพนี้อยู่บ้าง

เธอเปิดมือถือ ค้นหาทันที

พบว่าภาพ สาวน้อยใส่ต่างหูมุก อยู่ที่พิพิธภัณฑ์ Mauritshuis

นอร์แมนส่งข้อความใหม่ให้เอมิลี ลัฟเวอร์ เพิ่มรายการขอเชิญชิ้นงานอีกหนึ่งรายการ

เนธาน อีแวนส์มองสถานการณ์แล้วก็พูดขึ้นอย่างระมัดระวัง

“ถ้าหาภาพไม่ได้จริง ๆ ล่ะ?”

นอร์แมนเงยหน้าขึ้น

“ลองทำขึ้นมาเองดีไหม?”

“ลองเล่าต่อสิ”

“จิตรกรฝีมือดีมีตั้งเยอะ เราแค่จ้างให้วาดภาพใหม่ขึ้นมา โดยใช้สไตล์ก่อนยุคโมเดิร์นนิสม์ก็พอ”

นอร์แมนส่ายหน้า

แม้จะฟังดูเป็นแผนที่ใช้ได้ แต่สำหรับเธอ สิ่งสำคัญคือ “คุณค่าภายใน” ที่แฝงอยู่ในภาพจริง

“เรื่องมันไม่ได้อยู่ที่คุณภาพของภาพ แต่เป็นสิ่งที่มัน ‘เป็น’ ต่างหาก ต่อให้เอาภาพวาดที่วาดดีกว่าโมนาลิซามา 100 ภาพ แต่ภาพโมนาลิซาเพียงภาพเดียวก็ยังทรงพลังมากกว่า”

“ก็จริง…”

ในหนัง ภาพโมนาลิซาอาจจะโผล่มาเพียงแค่ไม่กี่เฟรม

อาจจะน้อยกว่า 10 เฟรมด้วยซ้ำ

แต่เพราะภาพยนตร์ต้องเล่าเรื่องให้จบภายในเวลาจำกัด สัญลักษณ์ใด ๆ ที่ปรากฏจึงต้องสื่อความหมายได้ทันที แม้เพียงไม่กี่วินาที

ภาพอย่างโมนาลิซา สามารถแสดงให้คนดูเข้าใจได้ทันทีว่า “ลูแปงคือนักโจรกรรมอัจฉริยะ”

เนธานเสนอทางเลือกใหม่

“งั้น… แทนที่จะไปง้อพิพิธภัณฑ์ เราน่าจะเล็งไปที่นักสะสมส่วนตัวดีกว่า ถ้างานของพวกเขาได้ปรากฏในหนังของเรา มูลค่าภาพก็อาจเพิ่มขึ้นได้”

นอร์แมนพยักหน้า

นักสะสมจำนวนมากมองงานศิลปะเป็นการลงทุน

หากผลงานที่ตนถืออยู่มีชื่อของ คริสติน นอร์แมน กำกับหนังที่มีภาพนั้น แม้เพียงชั่วพริบตา ก็อาจกลายเป็นมูลค่าที่เพิ่มขึ้นมหาศาล

แม้วิธีนี้จะไม่ใช่แนวทางที่เธอชอบที่สุด แต่ถ้าเป็นทางเดียวที่จะได้งานมา เธอก็พร้อมจะยอมรับ

“ไว้พิจารณาในตัวเลือกเลย”

เธอส่งข้อความถึงเอมิลี ลัฟเวอร์อีกครั้ง พร้อมคำสั่งเพิ่มเติม

...

ผมมาถึงลอสแอนเจลิสตามนัดกับผู้กำกับนอร์แมนแล้ว

แม้จะเป็นประเทศเดียวกัน แต่แค่ในเครื่องบินก็ใช้เวลามากกว่าสี่ชั่วโมง แค่นี้ก็น่าจะพอให้เข้าใจได้ว่าประเทศอเมริกานั้นกว้างใหญ่ขนาดไหน

นอร์แมนส่งคนมารับที่สนามบิน ทำให้เดินทางไปที่พักได้อย่างสะดวกสบาย

แค่หนึ่งสัปดาห์ก็ต้องปรับเวลาอีกครั้งจนรู้สึกมึนงง และก็เผลอหลับไปอย่างรวดเร็ว

เช้าวันถัดมา

ผมไปหานอร์แมนพร้อมกับคุณปู่และบังแทโฮ

ผมสงสัยว่าผู้กำกับภาพยนตร์ที่เก่งที่สุดในโลกจะทำงานในที่แบบไหน ปรากฏว่ามันเป็นพื้นที่กว้างใหญ่ยิ่งกว่าที่ดินของโรงเรียนประถมในเกาหลี มีอาคารเล็ก ๆ ตั้งอยู่หลายหลัง

มีทั้งรถบรรทุกขนาดใหญ่ที่ไม่รู้ว่ามีไว้ทำอะไร และแม้แต่ชุดเกราะยุคกลางก็ยังมี

ทุกอย่างที่เห็นมันน่าตื่นตาตื่นใจมาก ทำให้รู้สึกสนุกเหมือนตาได้กินขนม

"โฮ่โฮ่ นี่มันสุดยอดจริง ๆ"

คุณปู่ก็อุทานออกมาด้วยความประทับใจ

“ของพวกนี้จำเป็นสำหรับการสร้างหนังเหรอครับ?”

“ก็ต้องลงทุนหน่อยล่ะนะ ก็เราเหมือนกำลังสร้างโลกอีกใบหนึ่ง”

คำว่า "สร้างโลกอีกใบ" ทำให้ใจผมเต้นแรง

การวาดภาพด้วยพู่กันและผืนผ้าใบยังไม่พอ ถึงขั้นต้องสร้างของพวกนี้ขึ้นมาจริง ๆ แล้วถ่ายมันด้วยกล้อง

ยิ่งทำให้รู้สึกว่าภาพยนตร์เป็นวัฒนธรรมที่ยิ่งใหญ่ขนาดไหน

พนักงานที่พาเราเดินชมเคาะประตูและเปิดให้เข้าไป

คริสติน นอร์แมนเงยหน้าขึ้นมาจากเอกสารกองโตบนโต๊ะ

“เชิญเลยค่ะ”

รอบดวงตาของเธอดูคล้ำ ดูเหนื่อยมาก แม้ผมจะไม่รู้เรื่องวงการภาพยนตร์ แต่ก็ดูออกว่าเธอคงกำลังยุ่งมาก

“สวัสดีครับ”

เราทักทายและจับมือกัน แล้วก็นั่งลง ดื่มน้ำพลางคุยถามสารทุกข์สุขดิบเล็กน้อย

“งานเพลงไปได้ดีไหม?”

ตอนครั้งสุดท้ายที่เจอกัน เธอบอกว่าจะไปเบอร์ลินเพื่อทำเพลง

“เพลงออกมาดีมากเลยล่ะ รู้จักฟรานซ์ เพเทอร์ไหม?”

ผมส่ายหัว

“อ้อ วงเบอร์ลินฟีลฮาร์โมนิกไง”

บังแทโฮดูเหมือนจะรู้จัก ดูเหมือนจะเป็นนักแต่งเพลงของวงออเคสตร้าชื่อดังในเบอร์ลิน

ผู้กำกับนอร์แมนยิ้มและพยักหน้า

“เป็นเด็กมีพรสวรรค์และขยัน ฉันคาดหวังไว้สูง ผลงานก็ออกมาดีตามนั้น”

นอร์แมนพยักหน้าอย่างพอใจ

“ฉันเห็นข่าวเกี่ยวกับงานเบียนนาเล่ด้วยนะ ได้มีเรื่องกับอ็องรี มาร์โซอีกแล้วสิ”

เธอยิ้มเมื่อพูดถึงงานแจกลายเซ็น

นักข่าวคนหนึ่งดันเขียนบทความว่าผม "ควบคุม" อ็องรี มาร์โซได้ ทำให้การกระทำที่ผมหวังดีต่อเขากลับกลายเป็นเหมือนการรังแกเขาแทน

“มันมีเรื่องเข้าใจผิดอยู่น่ะครับ”

พูดแล้วก็รู้สึกขึ้นมาว่ายังไม่ได้ขอบคุณเขาอย่างเหมาะสมเลย

เพราะเขามักจะหาเรื่องทุกครั้งที่เจอ เลยไม่ได้พูดเรื่องสำคัญสักที คงต้องหาจังหวะคุยกับเขาสักครั้ง

เพราะผลงาน <ดอกทานตะวัน>, <แขกผู้มาเยือน>, และ <ทุ่งข้าวสาลีเยือกแข็ง> ที่ได้จัดแสดงในงานเบียนนาเล่ ล้วนเป็นผลจากความช่วยเหลือของเขาทั้งสิ้น

“ผลงานครั้งนี้ก็ยอดเยี่ยมนะ ประทับใจมากจริง ๆ”

“ผมก็คิดแบบนั้นครับ”

แม้ว่ายังรู้สึกว่ามันยังไม่เสร็จสมบูรณ์ดี แต่ในตอนนี้ผมก็ทำเต็มที่แล้ว และพอใจกับมัน

“ครั้งหน้าผมจะวาดอะไรที่เจ๋งกว่านี้อีกครับ”

ผมหยิบสมุดสเก็ตช์ที่เตรียมมาออกจากกระเป๋า

“ผมลองร่างภาพไว้บ้างครับ”

นอร์แมนดูสเก็ตช์อย่างตั้งใจ

หากอยากทำงานร่วมกับเธอ ก็ต้องพิสูจน์ให้เห็นว่าผมสามารถวาดงานคอนเซปต์อาร์ตได้

ซึ่งมันแตกต่างจากภาพวาดที่เคยทำมาอย่างสิ้นเชิง

เพราะต้องถ่ายทอด "โลกของคนอื่น" ออกมา จึงจำเป็นต้องพูดคุยกันเยอะและเข้าใจกันให้มาก

ที่เตรียมสเก็ตช์มา ก็เพื่อให้เห็นแนวทางงานของผมให้ชัดเจนที่สุด

“ล้อของรถม้าคันนี้มันเอียงเข้าด้านในเล็กน้อยเหรอ?”

“ใช่ครับ”

จากความทรงจำของผม รถม้าส่วนมากมีล้อเอียงเข้าเล็กน้อยแบบนั้น

ไม่รู้ว่าเพื่อความทนทานหรือแค่เพื่อความสวย แต่จนกระทั่งตอนที่ผมเกือบตาย ล้อรถม้าก็ยังเป็นแบบนั้นอยู่

นอร์แมนดูอีกสองหน้าแล้วพูดว่า

“รถม้ามีหลายแบบมากเลยนะ”

“ถึงจะมีแบบฮิตอยู่ แต่ทั้งแฮนซัมแค็บ, แลนโด หรือบลูม ก็ต่างเคยถูกใช้งานครับ”

รถแลนโดที่พับหลังคาได้เริ่มฮิตในช่วงต้นศตวรรษที่ 19

ต่อมาก็มีบลูมที่คล้ายรถยนต์ มีหลังคาครอบและหน้าต่าง ทำให้แลนโดไม่เป็นที่นิยมเท่าเดิม แต่เพราะราคาสูง ไม่ว่าจะเป็นแลนโด บลูมหรือแฮนซัมแค็บก็ยังถูกใช้งานปะปนกันไป

เรื่อง <ปราสาทปริศนา> มีฉากหลังเป็นต้นศตวรรษที่ 20 แม้จะมีคนซื้อรถยนต์ได้ แต่ก็คงไม่ทิ้งรถม้าไปง่าย ๆ

และส่วนใหญ่ก็คงยังไม่มีรถยนต์ใช้ด้วยซ้ำ รถม้าน่าจะยังเป็นพาหนะหลักอยู่

นอร์แมนพยักหน้า

“สวยมากเลย โดยเฉพาะขบวนรถไฟ ละเอียดมากจริง ๆ ด้านนอกหาข้อมูลได้ไม่ยาก แต่ด้านในนี่หายากมาก ไปหาข้อมูลมาเองเหรอ?”

“ใช่ครับ ผมไม่แน่ใจว่าคุณต้องการแบบไหน ก็เลยเตรียมเท่าที่หาได้ ใส่จินตนาการลงไปบ้างครับ”

นอร์แมนวางสมุดสเก็ตช์ลง

เธอเอานิ้วแตะระหว่างคิ้วทั้งสองข้างอย่างใช้ความคิด แล้วก็เงยหน้าขึ้นมา

“เกินคาดเลยค่ะ เราได้เห็นบางมุมที่ไม่เคยนึกถึงด้วยซ้ำ รถม้านี่น่าจะใช้ตอนทำแบบร่างได้เลยนะคะ”

“ถึงกับทำขึ้นมาเลยเหรอครับ?”

“ใช่ค่ะ เดี๋ยวนี้รถม้าแบบนั้นต้องไปหาดูตามพิพิธภัณฑ์แล้วล่ะ”

อาชีพผู้กำกับภาพยนตร์นี่ต้องรู้รอบขนาดไหนกันนะ

แค่หนังเรื่องเดียวก็ต้องรู้ทั้งศิลปะ ดนตรี และวรรณกรรม

แม้จะมีผู้เชี่ยวชาญในแต่ละด้าน แต่ตามที่คุณปู่ว่าไว้ มันเหมือนการสร้างโลกขึ้นมาใหม่จริง ๆ

“ถ้าคุณช่วยในงานที่ต้องอ้างอิงประวัติศาสตร์ได้แบบนี้ล่ะก็ ฉันไม่ต้องการอะไรมากไปกว่านี้แล้ว พูดตรง ๆ ตอนนี้อยากเอาสัญญามาให้เซ็นเลย”

นอร์แมนสบตาผม

“อยากทำงานด้วยกันไหม?”