“การสัมภาษณ์จะมีขึ้นในงานแถลงข่าววันมะรืนนี้ครับ”

บังแทโฮออกมาขวางผู้สื่อข่าวไว้

ว่าแต่ คำถามที่ว่าคุยอะไรกับอ็องรี มาร์โซนั้น หมายความว่ายังไงกันแน่

ไม่ว่าจะไปที่ไหน ก็ต้องมีเรื่องให้เกี่ยวข้องกับเขาอยู่เรื่อย น่าประหลาดจริง ๆ

“เข้าไปกันเถอะครับ”

จอห์น คาร์เตอร์ โบกมือเรียกทุกคนให้เข้าไป

ด้วยความช่วยเหลือของเจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัยของพิพิธภัณฑ์ศิลปะวิตนีย์ที่คอยกันนักข่าวไม่ให้เข้ามา จึงสามารถเดินเข้ามาในล็อบบี้ได้

ชาชีฮยอนกำลังตัวสั่นอยู่ข้างผู้ช่วย

“ไม่เป็นไรนะ?”

“ทุกคนทำไมดูน่ากลัวอย่างนั้นล่ะ?”

ดูเหมือนเขาจะตกใจมากกับการที่ชาวอเมริกันพุ่งเข้ามาหาแบบไม่ทันตั้งตัว คงเป็นเพราะเติบโตมาอย่างทะนุถนอมเหมือนดอกไม้ในเรือนกระจก

“ตรงนี้คือล็อบบี้แกลเลอรี่ครับ”

ดูเหมือนพิพิธภัณฑ์วิตนีย์จะเริ่มจัดแสดงงานตั้งแต่ล็อบบี้เลย

ทั้งพื้นที่กว้าง ทั้งเพดานสูง ถ้าถึงขั้นต้องใช้ล็อบบี้จัดแสดงด้วยขนาดนี้ ไม่อยากนึกเลยว่าพิพิธภัณฑ์แห่งนี้จะมีผลงานมากมายแค่ไหน

“ไม่ต้องซื้อตั๋วเหรอ?”

ชาชีฮยอนถาม

“ช่วงจัดแสดงเบียนนาเล่เข้าชมฟรีครับ”

จากคำอธิบายของจอห์น คาร์เตอร์ ชาชีฮยอนก็เอียงคออย่างงุนงง

“สำหรับพวกเราก็เข้าฟรีอยู่แล้วนี่นา”

ก่อนมาเขาก็หาข้อมูลเรื่องค่าตั๋วมาแล้ว

ผู้ใหญ่ 30 ดอลลาร์ นักเรียน 20 ดอลลาร์ ต่ำกว่า 18 ปีเข้าฟรี

ทุกวันศุกร์ตั้งแต่หนึ่งทุ่มถึงสี่ทุ่ม ยังมีระบบ “จ่ายเท่าที่คุณต้องการ” อีกด้วย

สามารถเลือกจ่ายในราคาที่ต้องการเพื่อเข้าชมได้ จึงไม่แปลกเลยที่ช่วงเย็นวันศุกร์จะมีคนเข้าชมเยอะ

นี่ก็เป็นหนึ่งในเหตุผลที่สถานที่แห่งนี้ได้รับความรักจากผู้คน

“ปกติก็สามารถเข้าชมล็อบบี้แกลเลอรี่ได้ฟรีครับ”

อยู่ ๆ ก็เกิดคำถามขึ้นมาในใจ

ให้สิทธิประโยชน์มากมายขนาดนี้ แล้วพิพิธภัณฑ์ใหญ่โตขนาดนี้ดำรงอยู่ได้ยังไง?

“ด้วยการสนับสนุนจากภาคธุรกิจและการประชาสัมพันธ์ครับ โดยเฉพาะในช่วงเบียนนาเล่จะมีติดต่อเข้ามาจากหลากหลายที่เลยทีเดียว”

พอมองไปรอบ ๆ ก็เห็นโลโก้ของบริษัทต่าง ๆ มากมาย

มีโลโก้ WH ที่เคยเห็นในพิพิธภัณฑ์ WH แพอุม ด้วย แล้วก็มีโลโก้ของ EI ที่พ่อของชาชีฮยอนเป็นประธานอยู่

รวมถึงโลโก้ Pineapple ซึ่งเป็นบริษัทที่ผลิตแท็บเล็ตที่ผมใช้อยู่ด้วย

จอห์น คาร์เตอร์ยังเสริมว่า ตั้งแต่ 4 ปีก่อน ในช่วงเบียนนาเล่จะไม่เก็บค่าเข้าชมในทุกชั้นของนิทรรศการ ยกเว้นชั้นบนสุด

“การทำให้ศิลปะเข้าถึงผู้คน คือคติพจน์ของพิพิธภัณฑ์วิตนีย์ครับ”

เมื่อดำเนินนิทรรศการด้วยแนวคิดแบบนั้น คนก็ย่อมแห่กันมา

ที่นี่ช่างน่าทึ่งจริง ๆ

“ฮุนอา”

เสียงของคุณปู่เรียกให้หันกลับไปมอง

“นั่นแหละ ผลงานที่เธออยากเห็น”

พอหันไปตามที่คุณปู่ชี้ ก็เห็นนาฬิกาแขวนสองเรือนเรียงกันอยู่

ด้านล่างมีชื่อว่า เฟอร์ดินานโด กอนซาเลซ

ถึงจะเคยได้ยินว่าการจัดแสดงจะเป็นธรรมและเท่าเทียมกัน แต่ก็ไม่คิดว่าจะมีผลงานของศิลปินระดับตำนานแห่งคอนเซ็ปชวลอาร์ตมาจัดแสดงที่ล็อบบี้

‘หรือบางที...ก็ไม่แน่’

บางทีการวางไว้ให้เห็นตั้งแต่ทางเข้า อาจจะเป็นตำแหน่งที่ดีที่สุดแล้วก็ได้

“เฟอร์ดินานโด กอนซาเลซเหรอ? คนที่ได้ที่ 1 จาก Alex Factory นั่นน่ะ”

“ใช่แล้ว”

ผมเดินเข้าไปดูใกล้ ๆ

เพราะอยู่ใกล้ทางเข้า ผู้ชมหลายคนจึงมองผ่าน ๆ ไปโดยไม่หยุดดูนานนัก

พอสังเกตดี ๆ จะเห็นว่าเป็นนาฬิกาแบบเดียวกัน และยังแสดงเวลาเดียวกันด้วย

เข็มนาทีและเข็มวินาทีก็ขยับพร้อมกัน

ชาชีฮยอนเอียงคอ

“เขาเป็นคนทำนาฬิกานี้เหรอ?”

“ไม่รู้เหมือนกัน”

ตัวนาฬิกาเรียบง่ายมาก แถมยังเป็นดีไซน์ที่เห็นได้ทั่วไป

ไม่มีชื่อผลงานด้วย

“คงไม่ได้ทำเองหรอก”

คุณปู่ช่วยไขข้อสงสัยของผมกับชาชีฮยอน แต่คำถามใหม่ก็ผุดขึ้นมา

ของที่ผลิตจากโรงงานที่ไม่ได้ทำเองแบบนี้ จะเรียกว่า ‘ผลงานศิลปะ’ ได้จริงหรือ?

แม้จะมองดูนาฬิกาทั้งสองเรือนที่เดินพร้อมกัน แต่ก็ยังไม่เข้าใจว่าเฟอร์ดินานโด กอนซาเลซต้องการจะสื่ออะไร

นาฬิกาสองเรือน สองช่วงเวลา

หรือเขาต้องการจะพูดถึง ‘การใช้ชีวิตในเวลาเดียวกัน’ ของโลกสมัยใหม่?

นั่นก็เป็นเพียงการคาดเดา

มองคุณปู่กับบังแทโฮ ก็เหมือนจะยังไม่เข้าใจอะไรเป็นพิเศษเช่นกัน

“แปลกดีนะ”

คำพูดของชาชีฮยอน ซึ่งเพิ่งเริ่มทำความรู้จักกับโลกของศิลปะ อาจจะเป็นความรู้สึกที่ตรงไปตรงมาที่สุดในตอนนี้

ไม่รู้ว่าระหว่างที่อยู่ที่นี่ ผมจะสามารถเข้าใจผลงานนาฬิกาคู่นี้ที่ไม่มีชื่อ หรือสามารถพูดคุยกับเฟอร์ดินานโด กอนซาเลซผ่านงานศิลปะได้ไหม

“แต่คนเยอะจริง ๆ ด้วยแฮะ”

ชาชีฮยอนหันมองรอบ ๆ

มัวแต่จ้องนาฬิกาเลยไม่ได้สังเกตว่าห้องจัดแสดงนี้กว้างใหญ่ และมีผู้คนหลั่งไหลเข้ามาอย่างไม่ขาดสาย

บริเวณผลงานของเฟอร์ดินานโด กอนซาเลซคนไม่ค่อยหยุดดูนานจึงโล่งหน่อย แต่ผลงานอื่น ๆ คนแออัดจนชาชีฮยอนที่ตัวเล็กมองไม่ค่อยเห็น

ในขณะที่มองรอบ ๆ ก็พบสิ่งที่น่าประหลาดใจ

“ไม่มีเสาเลยเหรอ?”

“สังเกตเก่งมากครับ ที่นี่ไม่มีเสาตรงกลางเพื่อไม่ให้บดบังสายตาเลย”

จะต้องพัฒนาเทคนิคการก่อสร้างไปถึงขั้นไหนกันนะ ถึงจะสามารถสร้างอาคารที่กว้างและสูงแบบนี้โดยไม่มีเสาตรงกลางได้เลย

ไม่ใช่แค่รูปลักษณ์ภายนอกเท่านั้น ด้านฟังก์ชันการใช้งานของพิพิธภัณฑ์แห่งนี้ก็น่าทึ่งไม่แพ้กัน

“สุดยอดเลย จะได้จัดแสดงในที่แบบนี้เหรอ?”

ชาชีฮยอนถามด้วยแววตาเปล่งประกาย

ผมเองก็รู้สึกตื่นเต้นเหมือนกัน

แม้จะยังจัดแสดงในวันนี้ไม่ได้ แต่ก็อยากจะนำ <หน้ากาก> ไปแขวนให้เร็วที่สุดเท่าที่จะทำได้

“ใช่”

“น่าจะเอารูปอื่นมาด้วยได้นะ”

ตามที่ชาชีฮยอนพูด มันก็น่าเสียดายอยู่เหมือนกัน

<ทานตะวัน>, <ผู้มาเยือน>, <ทุ่งข้าวสาลีเยือกแข็ง> ได้ออกจากมือผมไปแล้ว จึงไม่มีทางเลือก

แต่ยังมีภาพวาดใหม่อยู่ ดังนั้นจึงไม่จำเป็นต้องเสียใจนัก

“อยากเอาไปแขวนเร็ว ๆ จังเลยครับ”

เขามองไปยัง <หน้ากาก> ที่บังแทโฮถืออยู่ แล้วเร่งจอห์น คาร์เตอร์อย่างกระตือรือร้น

“ครับ ผมติดต่อไว้เรียบร้อยแล้ว ทางนี้เลยครับ”

ขณะเดินตามจอห์น คาร์เตอร์ไป พยายามจะชมผลงานที่อยู่ตามทางไปด้วย แต่เพราะคนเยอะจึงมองเห็นได้ไม่ถนัดนัก

‘คนเยอะเกินไปแล้ว’

พอเดินเข้าไปด้านใน ก็พบว่าคนหนาแน่นยิ่งขึ้นจนแทบจะขยับตัวไม่ได้

ดูเหมือนว่าคงต้องรอหลังจากแถลงข่าวเรื่อง <หน้ากาก> เสร็จก่อน แล้วค่อยเดินชมให้ทั่ว

“ฉันขอเดินดูรอบ ๆ ก่อนนะ”

“โอเค เดี๋ยวโทรหานะ”

“อื้ม”

ชาชีฮยอนถอยออกไปพร้อมกับผู้ช่วย เพื่อไม่ให้เกะกะ

เมื่อเดินเข้ามาในสำนักงานตามที่ได้รับการแนะนำ ก็พบกับชายคนหนึ่งที่เข้ามาทักทายอย่างเป็นกันเอง

ชายคนนั้นคือไมเคิล ผิง ภัณฑารักษ์เชื้อสายจีน-อเมริกัน ซึ่งไม่ได้สังกัดกับพิพิธภัณฑ์วิตนีย์โดยตรง

ตั้งแต่ปี 2000 เป็นต้นมา พิพิธภัณฑ์ได้เชิญภัณฑารักษ์จากภายนอกมาจัดงานเบียนนาเล่เพื่อหลีกเลี่ยงรูปแบบการจัดแสดงที่ซ้ำซากจำเจ

เป็นการตัดสินใจที่ไม่ง่ายเลย แต่ยิ่งรู้จักพิพิธภัณฑ์แห่งนี้มากเท่าไหร่ ก็ยิ่งรู้สึกประทับใจ

“ผมคาดหวังไว้มากเลยครับ งั้น...ขอดูผลงานได้ไหมครับ?”

“ครับ”

บังแทโฮวาง <หน้ากาก> ที่ห่ออย่างแน่นหนาลงบนโต๊ะ

หากใช้บริการขนส่งมืออาชีพก็คงสะดวกกว่า แต่เพราะเพิ่งเสร็จงานเมื่อสองวันก่อน การถือมาด้วยตัวเองจึงเร็วกว่า

เริ่มแกะห่อที่พันไว้หลายชั้นออก

“อืม…”

เมื่อเห็น <หน้ากาก> ทั้งจอห์น คาร์เตอร์และไมเคิล ผิง ต่างก็ส่งเสียงในลำคอเบา ๆ

“เป็นภาพเหมือนตัวเองสินะ ใช้ออยล์พาสเทลเหรอ?”

“ใช่ครับ”

เขาสังเกตได้ทันทีว่าใช้การละลายออยล์พาสเทลในการวาด ดูเหมือนว่าเขาจะมีสายตาเฉียบคมสมกับที่ทำงานศิลปะมานาน

จอห์น คาร์เตอร์ยิ้มเล็กน้อย

“เป็นภาพที่เหมาะกับคำว่า 'แวนโก๊ะตอนเด็ก' เลยครับ”

แม้จะเป็นการพูดเชิงเปรียบเปรย แต่ก็พอจะเข้าใจว่าเป็นความเห็นที่ออกไปทางลบ

ดูเหมือนเขาพยายามพูดให้นุ่มนวลเพื่อไม่ให้ผมรู้สึกแย่

ในทางกลับกัน ไมเคิล ผิงที่มองภาพอย่างพินิจพิเคราะห์ กลับพูดตรงไปตรงมา

“ธรรมดามากครับ”

เขาไม่สามารถปกปิดสีหน้าลำบากใจได้

“เทคนิคการแสดงออกก็แทบไม่ต่างจากแวนโก๊ะเลย สีสันก็เช่นกัน ถึงจะมีรายละเอียดมากกว่าก็ตาม...”

เขายกมือขึ้นโชว์ฝ่ามือทั้งสองข้าง จากนั้นก็ถอนหายใจ แล้วเอ่ยขึ้นด้วยน้ำเสียงจริงจัง

“ผมจะให้เวลาเพิ่มอีกสักหน่อย หรือจะลองตั้งเป้าไปงานเบียนนาเล่ครั้งหน้าก็ได้ครับ ผมคิดว่าการจัดแสดงภาพนี้ จะส่งผลเสียต่อชื่อเสียงของคุณโกฮุนมากกว่าครับ”

“ไมเคิล...”

จอห์น คาร์เตอร์พยายามห้ามไมเคิล ผิงไว้

“จอห์น นี่ผมพูดเพื่อเขาเลยนะ ผมรู้นะว่าโกฮุนมีพรสวรรค์มาก แค่ว่าเวลามันน้อยเกินไปเท่านั้นเอง”

ขณะที่กำลังฟังไมเคิล ผิงพูด คุณปู่ก็หัวเราะออกมา

ผมกับบังแทโฮก็กลั้นหัวเราะไม่ไหว จึงหลุดขำออกมาด้วย

ไมเคิล ผิงเบิกตากว้างอย่างไม่เชื่อสายตา แล้วเอามือยันโต๊ะไว้

“นี่มันไม่ใช่เรื่องตลกนะครับ!”

เขาโน้มตัวมาข้างหน้า มองตรงไปยังบังแทโฮด้วยสายตาเด็ดขาด

“ผมได้ยินว่าคุณเคยทำงานภัณฑารักษ์มาก่อนใช่ไหมครับ มิสเตอร์บัง ถ้าอย่างนั้นคุณคิดว่าควรนำภาพนี้มาจัดแสดงจริง ๆ เหรอ? มันจะมีแต่คนพูดว่าเลียนแบบแวนโก๊ะ ไม่ส่งผลดีต่ออนาคตของเขาเลยครับ”

ชายคนนี้น่าเชื่อถือ

ไม่ว่าศิลปินจะเก่งแค่ไหน ก็ไม่ใช่ว่าทุกผลงานจะยอดเยี่ยมเสมอไป

อย่างน้อยไมเคิล ผิงก็เป็นคนที่มองผลงาน ไม่ใช่ชื่อเสียงของศิลปินในการจัดแสดง

น้ำเสียงมั่นคงแน่วแน่ของเขา ทำให้รู้สึกสบายใจขึ้นมา

“ยังวาดไม่เสร็จครับ”

พอผมพูดขึ้น ทั้งไมเคิล ผิงกับจอห์น คาร์เตอร์กะพริบตา

“งั้นเหรอครับ?”

“ผมขอจัดงานแถลงข่าวไว้ใช่ไหมครับ? ผมจะวาดให้เสร็จในวันนั้นครับ ขอให้ตัดสินเรื่องจัดแสดงหลังจากงานแถลงข่าวเสร็จแล้วนะครับ”

หากไมเคิล ผิงซึ่งเป็นภัณฑารักษ์ ออกมาคัดค้านโดยตรงด้วยความเป็นห่วงงานเบียนนาเล่ของวิตนีย์ เรื่องอาจจะยุ่งยาก

แต่ตอนนี้ซันฟลาวเวอร์และพิพิธภัณฑ์วิตนีย์ได้เซ็นสัญญาเป็นลายลักษณ์อักษรไปแล้ว

และด้วยลักษณะของงานที่เปิดกว้างให้จัดแสดงผลงานได้อย่างอิสระ หากไม่มีเหตุสุดวิสัยอย่างภัยพิบัติธรรมชาติ การจัดแสดงก็น่าจะเป็นไปได้

“……”

ไมเคิล ผิงมองผมแล้วถอนหายใจออกมา

“มิสเตอร์โก ผมหวังว่าการตัดสินใจของผมจะผิดนะครับ”

“ขอบคุณครับ”

เขาส่ายหน้าเบา ๆ แล้วกลับไปนั่งที่เดิม

“แล้วพิธีเปิดตัวล่ะครับ?”

บังแทโฮเอ่ยขึ้น

“จัดเมื่อไหร่ก็ได้ครับ สถานที่ก็เตรียมไว้แล้ว ถ้าคุณต้องการ เราจะติดต่อสื่อมวลชนให้ด้วย ตามที่เห็น การหานักข่าวไม่ใช่เรื่องยากเลยที่นี่”

ตามที่จอห์น คาร์เตอร์พูดจริง ๆ ในพิพิธภัณฑ์และด้านนอกเต็มไปด้วยนักข่าว คงไม่ใช่ปัญหาอะไร

“พรุ่งนี้เลยได้ไหมครับ?”

ผมไม่สามารถอดใจรอได้อีกแล้ว

เมื่อผมพูดอย่างเด็ดขาด ไมเคิล ผิงก็ใช้ผ้าคลุมภาพ <หน้ากาก> ทันที พนักงานอีกคนเข้ามาช่วยยกภาพไป

“แน่นอนครับ”

ไมเคิล ผิงยื่นมือมาหาผม

“มิสเตอร์โก อย่าร้อนรนเกินไปนะครับ”

“ครับ”

ผมยื่นมือไปจับแน่น เป็นการรับคำแนะนำที่อบอุ่นของเขาอย่างจริงใจ ไมเคิล ผิงและพนักงานอีกคนพาภาพ <หน้ากาก> ออกไปจากห้อง

“งั้น ผมจะพาท่านไปที่อื่นต่อนะครับ”

ตอนแรกคิดว่าจะได้กลับไปพักผ่อนเพราะส่งงานเรียบร้อยแล้ว แต่ดูเหมือนเขาจะมีอะไรเตรียมไว้ให้

จอห์น คาร์เตอร์เสนอตัวนำทาง

ผมไม่ได้คิดอะไรมาก เดินตามเขาออกไป ก็เห็นคุณปู่ยิ้มอย่างพึงพอใจ

“เป็นไงล่ะ?”

“ผมคาดหวังไว้อยู่แล้ว แต่ที่นี่ดีกว่าที่คิดอีกครับ ผู้คนก็ด้วย”

ด้วยความจริงจังและมีเหตุผลแบบจอห์น คาร์เตอร์กับไมเคิล ผิง งานวิตนีย์เบียนนาเล่ถึงได้กลายเป็นนิทรรศการระดับโลกแบบนี้

“อยากเข้าร่วมบ่อย ๆ เลยครับ”

“ฮ่าฮ่า มันไม่ได้ง่ายขนาดนั้นหรอกนะ”

ถ้ารู้ว่ามีงานดี ๆ แบบนี้ก่อนหน้านี้ ก็คงเตรียมตัวให้ดีกว่านี้แล้วล่ะ รู้สึกเสียดายที่นำมาจัดแสดงได้แค่ภาพเดียว

ผมส่งข้อความถามชาชีฮยอนว่าเขาอยู่ไหน

“หืม?”

ระหว่างเดินไปที่งานแถลงข่าว คุณปู่กับบังแทโฮก็หยุดเดินกะทันหัน

ผมเงยหน้าขึ้นมอง

ทั้งสองคนดูตกใจอย่างเห็นได้ชัด

“เกิดอะไรขึ้นเหรอครับ?”

“เอ่อ…”

บังแทโฮพยายามจะอธิบายอะไรบางอย่าง แต่สุดท้ายก็ยกผมขึ้นเพื่อให้ผมมองเห็นได้ชัดเจน

ที่ผนังฝั่งหนึ่ง ซึ่งมีผู้คนมุงดูอยู่หนาแน่น มีภาพ <ทานตะวัน> <ผู้มาเยือน> <ทุ่งข้าวสาลีเยือกแข็ง> แขวนเรียงรายอยู่

“……หา?”