คุณปู่ถอนหายใจอย่างโล่งอก หลังจากนั้นก็นั่งอยู่เงียบ ๆ อยู่นานก่อนจะส่ายหัวเบา ๆ

ผ่านไดอารี่ของแม่อีซูจิน ท่านคงจะรู้สึกว่ามีบางอย่างผิดปกติ แต่ความรู้สึกที่ท่านมีต่อตัวยังคงไม่เปลี่ยนแปลง

“คุณปู่ครับ”

เมื่อเรียกด้วยความเป็นห่วง ท่านก็เงยหน้าขึ้นมาด้วยใบหน้าที่เหนื่อยล้าอย่างมาก

การที่อยู่ ๆ พูดว่าเป็นคนที่ตายไปนานแล้วแถมยังบอกว่าไม่ใช่หลาน ท่านคงตกใจมาก

มันก็ไม่ใช่เรื่องแปลกอะไร

“ถ้าพูดแบบนั้นอีกครั้งล่ะก็ คราวนี้จะโดนดุจริง ๆ รู้ไหม”

“……ครับ”

ใช่แล้ว

ถึงแม้เราจะไม่มีสายเลือดเดียวกันเหมือนที่คุณปู่พูด แต่ผมก็เคารพท่านมากกว่าคุณปู่แท้ ๆ และรู้สึกใกล้ชิดกว่าคุณพ่อแท้ ๆ เสียอีก

แม้ว่าความเข้าใจผิดทั้งหมดจะยังไม่คลี่คลาย แต่ความรู้สึกของผมยังคงไม่เปลี่ยนไป

คุณปู่ครางเบา ๆ พลางลุกขึ้น

“ไปกินข้าวกันเถอะ”

ท่านเดินไปที่ซิงก์ล้างจานแล้วเห็นถ้วยชามที่แช่ไว้ในน้ำยาล้างจาน จึงหยิบสมาร์ตโฟนออกมา

“ต้องสั่งกินซะแล้ว อยากกินพิซซ่ามันฝรั่งไหม?”

แค่คำถามว่าจะกินพิซซ่าที่กินประจำหรือเปล่าเท่านั้นเอง

แต่เพราะเป็นคำถามที่คุณปู่จะไม่มีวันถามกับ ‘โกฮุน’ ที่ไม่ชอบพิซซ่ามันฝรั่ง เลยทำให้รู้สึกตีความความหมายขึ้นมาโดยอัตโนมัติ

“ครับ”

คุณปู่สั่งพิซซ่าแล้วก็ทิ้งตัวลงนั่งอย่างหมดแรงบนโซฟาในห้องนั่งเล่น พอเอามือวางบนเข่าก็ส่งเสียงครวญเบา ๆ

“เจ้าเด็กนี่ วันนี้รู้สึกเหมือนแก่ขึ้นไปสิบปีเลย”

“……ผมสักยี่สิบปีได้ครับ”

“ยังมีอารมณ์ล้ออีกเหรอ?”

คุณปู่ยันตัวลุกขึ้นแล้วจ้องผมเขม็ง วางมือบนหน้าผากเพื่อตรวจดูว่ามีไข้หรือเปล่า

“รู้สึกเหมือนจะป่วยไหม?”

“ครับ”

ในเมื่อผมบอกว่าผมคือศิลปินที่ตายไปแล้ว จะคิดว่าผมป่วยก็ไม่ใช่เรื่องแปลก

“มาเล่ากันให้รู้เรื่องเถอะ ทำไมถึงคิดแบบนั้น? วินเซนต์ แวนโก๊ะ อะไรกัน หมายความว่าไงกันแน่”

ผมไม่รู้จะอธิบายยังไงดี

กับคุณปู่ที่ยอมรับตัวผมอย่างไม่มีเงื่อนไข ผมรู้สึกว่าอาจจะไม่จำเป็นต้องบอกว่าผมเป็นใครจริง ๆ ก็ได้

“เพราะข่าวเหรอ?”

คุณปู่หมายถึงบทวิจารณ์และสื่อที่เปรียบเทียบผมว่าเป็นเงาของ ‘วินเซนต์ แวนโก๊ะ’ หรือเรียกผมว่า ‘แวนโก๊ะตัวน้อย’

ไม่ใช่แค่พวกเขา แต่รอบตัวผมก็เหมือนกัน

เพราะต้องการสลัดภาพนั้นให้หลุดพ้น ผมถึงได้วาดภาพ <หน้ากาก> ขึ้นมา ดังนั้นคุณปู่คงคิดว่าผมแบกรับความกดดันทางจิตใจจากเรื่องนั้น

“ไม่ใช่ครับ”

“แล้วทำไมล่ะ?”

ไม่รู้ว่าควรจะพูดออกไปจนจบดีไหม หรือควรจะหยุดแค่ตรงนี้ หรือควรจะปล่อยให้คลุมเครือไปตามความสงสัยของคุณปู่ดี

ผมไม่รู้ว่าอะไรคือคำตอบที่ถูกต้อง

แต่คุณปู่ทำให้ผมมั่นใจได้ว่าต่อให้ผมพูดความจริง ท่านก็จะไม่ทอดทิ้งผม

“ผมจำได้ครับ ว่าเคยใช้ชีวิตยังไง”

คุณปู่หรี่ตาลง

“ผมเคยบอกไปแล้วไงครับ ว่าผมตายยังไงที่โอแวร์ซูว์รวซ”

ผมพูดถึงตอนที่ไปโอแวร์ซูว์รวซเมื่อฤดูหนาวปีที่แล้ว

คิดว่าบางทีเรื่องที่ผมบอกที่ตั้งของ <พุ่มไม้> ที่มาร์ติน แยนเซิน กับเจ้าหน้าที่จากสถาบันวิจัยแวนโก๊ะ พยายามตามหา อาจจะช่วยอธิบายได้บ้าง

คุณปู่ดูเหมือนจะตกอยู่ในความคิด

ท่านน่าจะพอเดาได้อยู่บ้าง

เช่น เรื่องที่ผมพูดภาษาเกาหลีไม่คล่องแต่กลับพูดภาษาฝรั่งเศสกับดัตช์ได้ดี หรืออยู่ ๆ ก็วาดรูปเก่งขึ้นมาทันที

“น่าประหลาดใจก็จริง แต่ยังมีช่องว่างอยู่”

คุณปู่พูดสิ่งที่ไม่คาดคิดออกมา

“ปู่ดูแล้ว ฮุนมีสายตาในการสังเกตดีนะ กลายเป็นนิสัยไปแล้ว”

หมายถึงเวลาผมไปที่ไหนก็มักจะสังเกตสิ่งรอบตัว

“จำได้ไหมว่าไปพบจิตแพทย์ตอนอยู่โรงพยาบาล?”

“จำได้ครับ”

“เธอวาดห้องที่ไปครั้งแรกได้เป๊ะมาก แล้วตอนเจอสถานที่ก็จำได้จากพุ่มไม้กับโปสต์การ์ดใช่ไหมล่ะ”

เพราะถูกอาคารบังอยู่เลยมองไม่เห็น จนกระทั่งเห็นโปสต์การ์ดถึงรู้ ที่คุณปู่พูดมาไม่น่าจะถือเป็นหลักฐานได้

สำหรับผม แค่ต้องการเบาะแสเท่านั้น

“พูดภาษาต่างประเทศก็เก่งใช่ไหมล่ะ”

“อ่านไดอารี่ของแม่ดูแล้ว แม่บอกว่าเริ่มพูดได้เมื่อสามปีก่อน ถึงจะเร็วก็เถอะ แต่เอาแค่นั้นมาชี้แจงมันก็ยังไม่พออยู่ดี แล้วภาษาที่วินเซนต์ แวนโก๊ะ ใช้ตอนนั้นยังใช้ได้อยู่ในปัจจุบันด้วยเหรอ ก็ยังน่าสงสัยอยู่ดี”

“…….”

ลองคิดดูดี ๆ เรื่องภาษานี่ผมก็ยังสงสัยเหมือนกัน

ถึงจะต้องเรียนรู้คำใหม่ ๆ แต่ตอนเริ่มพูดคุยกับคุณปู่หรือคนอื่น ๆ ก็ไม่เคยมีปัญหาอะไร

ทั้ง ๆ ที่ภาษาในปัจจุบันกับเมื่อ 138 ปีก่อนควรจะต่างกันมาก และไม่น่าเข้าใจกันได้ง่าย แต่ผมกลับใช้ภาษาในปัจจุบันได้อย่างเป็นธรรมชาติ

“เรื่องนั้นผมก็ไม่รู้เหมือนกันครับ”

“เรื่องรูปวาดด้วย ถึงภาพของเธอจะมีกลิ่นอายของแวนโก๊ะ แต่ก็แค่รู้สึกว่าได้รับอิทธิพล ไม่ได้เหมือนเป๊ะ ๆ ใช่ไหมล่ะ”

“เพราะผมกำลังดูภาพของคนอื่นแล้วเรียนรู้จากมันอยู่ครับ”

คราวนี้คุณปู่พยักหน้า

“แล้วเรื่องจิตใจล่ะ”

“ครับ?”

“แวนโก๊ะ เคยป่วยทางจิตใช่ไหม ปู่ดูแล้ว ฮุนไม่ได้เป็นแบบนั้นเลยนะ”

“……เพราะร่างกายแข็งแรงขึ้นแล้วเลยดีขึ้นไงครับ?”

“จะแยกคิดแบบนั้นได้ง่าย ๆ เหรอ?”

คุณปู่ส่ายหัว

“คนที่เจ็บปวดกับโรคทางจิตมาตลอดชีวิต อยู่ ๆ แค่ร่างกายแข็งแรงขึ้นจะกลายเป็นคนปกติได้ทันทีน่ะ มันเป็นไปไม่ได้หรอก จริงไหม?”

ไม่อาจตอบได้

พอฟังคำพูดของคุณปู่แล้ว ก็รู้สึกว่าอาจจะเป็นอย่างนั้นจริง ๆ ตอนที่ใกล้จะตายนั้นมันยากลำบากเหลือเกิน จนแม้กระทั่งในช่วงที่ไม่มีเสียงหลอนให้ได้ยิน ก็ยังรู้สึกเหมือนว่าตัวเองได้พังทลายลงไปแล้ว

เป็นไปได้หรือไม่ ที่จะไม่มีอาการอย่างเสียงหลอน ความวิตกกังวล หรือการเปลี่ยนแปลงทางอารมณ์ที่ควบคุมไม่ได้เลย?

หรือแม้จะหายดีแล้ว ก็จะสามารถกลับมาเป็นปกติได้ในชั่วพริบตาแบบนี้จริงหรือ?

ทั้งผมและคุณปู่ไม่มีความรู้เฉพาะทาง จึงไม่สามารถรู้ได้ และก็ไม่อาจโต้แย้งคำถามที่คุณปู่ยกขึ้นมาได้

การพิสูจน์ว่าผมเป็นตัวผมเอง มันยากเย็นขนาดนี้เชียวหรือ

“หนูคิดว่าตัวเองเป็นวินเซนต์ แวนโก๊ะจริง ๆ เหรอ?”

พูดอะไรไปมากกว่านี้จะมีประโยชน์อะไรเล่า

สิ่งสำคัญคือคุณปู่คือคุณปู่ และผมคือหลานของท่าน

“คิดแบบนั้นจริง ๆ เหรอ?”

“ผมไม่แน่ใจครับ ตอนนี้มันไม่สำคัญแล้วล่ะครับ”

พิซซ่ามาส่งแล้ว

...

วันถัดมา

โกซูยอลไปพบคุณหมอคิมฮีวอน แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านจิตเวชที่เคยตรวจรักษาโกฮุนมาก่อน

เนื่องจากกังวลว่าอาจเกิดข่าวลือไม่ดีเกี่ยวกับหลานชายที่ตอนนี้กลายเป็นคนมีชื่อเสียง เขาจึงตัดสินใจไปเพียงลำพัง

เมื่อเห็นโกซูยอล คิมฮีวอนก็ทักทายอย่างยินดี

“อาจารย์คะ”

โกซูยอลก็ทักทายกลับอย่างสุภาพก่อนจะนั่งลง

“ได้ยินว่าท่านมีเรื่องอยากปรึกษา...”

“ครับ”

โกซูยอลถอนหายใจยาวก่อนจะเริ่มพูด

“เป็นเรื่องของฮุนครับ…”

“ค่ะ ไม่ต้องกังวลนะคะ”

เธอเคยดูแลโกฮุนมาสองเดือนเต็ม จนมีความผูกพันในระดับส่วนตัว และในฐานะแพทย์ก็มีหน้าที่ต้องรักษาความลับของคนไข้

“ดูเหมือนฮุนจะสับสนมากครับ”

โกซูยอลเล่าอย่างระมัดระวัง เขาบอกเล่าความคิดของหลานชายที่รู้สึกว่าตัวเองไม่ใช่คนเดิม พร้อมทั้งเล่าเหตุการณ์เมื่อวานอย่างละเอียด

คิมฮีวอนฟังอย่างตั้งใจและซักถามเป็นระยะ

“ก่อนอื่น ท่านต้องเข้าใจก่อนนะคะ ว่าสำหรับฮุน เขาย่อมคิดแบบนั้นได้อยู่แล้ว เพราะภาพของตัวเองในไดอารี่ของคุณแม่กับสิ่งที่เป็นอยู่ตอนนี้มันต่างกันมาก ก็เลยเป็นเรื่องที่น่าตกใจค่ะ”

โกซูยอลพยักหน้าเบา ๆ

“กรณีที่จำอะไรไม่ได้เลยแบบฮุนนั้นถือว่าค่อนข้างหายากค่ะ แถมกระบวนการเข้าสังคมก็ดูจะไม่ปกติเหมือนเด็กทั่วไป”

โกซูยอลขมวดคิ้วก่อนจะโน้มตัวมาข้างหน้า

“อย่างที่คุณหมอรู้ดีครับ ฮุนมีความฉลาดและเหตุผลระดับผู้ใหญ่ แต่จู่ ๆ ก็ต้องมาอยู่ในสถานการณ์ที่ตัวเองไม่รู้อะไรเลย แน่นอนว่าต้องสับสน และพยายามทำความเข้าใจสิ่งที่เกิดขึ้น เด็กทั่วไปอาจยอมรับได้ง่าย แต่ฮุนไม่ใช่แบบนั้น เขาจะคิดอย่างมีวิจารณญาณครับ”

คิมฮีวอนหมุนปากกาบนโต๊ะ

“เขาเคยได้ยินคนพูดว่าเหมือนแวนโก๊ะบ่อยไหมคะ?”

“มีข่าวแบบนั้นออกมาหลายฉบับครับ คนรอบข้างก็พูดกันเยอะ”

“เขาเคยอ่านบทความหรือเรื่องราวเกี่ยวกับแวนโก๊ะเยอะไหมคะ?”

“ครับ เขาชอบเรื่องของศิลปินมาก ไม่ใช่แค่แวนโก๊ะ แต่ศิลปินคนอื่นก็สนใจด้วย”

คิมฮีวอนที่กำลังครุ่นคิดอยู่ เคาะโต๊ะเบา ๆ ด้วยปลายปากกา

เธอพยายามคาดเดาสภาพจิตใจของโกฮุนจากประสบการณ์ในฐานะแพทย์ผู้มากความรู้และมีเหตุผล

“บางครั้ง คนเราก็รวบรวมข้อมูลจากสิ่งรอบตัวมาสร้างเป็นเรื่องราวที่ดูสมเหตุสมผล แล้วสุดท้ายก็เชื่อตามนั้นจริง ๆ ค่ะ”

“มันเกิดขึ้นได้จริง ๆ เหรอครับ?”

โกซูยอลถามอย่างไม่แน่ใจ

“อาจฟังดูเหลือเชื่อ แต่ในกรณีของฮุน เราต้องพิจารณาปัจจัยเฉพาะค่ะ เขาฉลาดมาก แต่จู่ ๆ ก็ไม่มีความทรงจำใด ๆ เลย สิ่งเดียวที่ทำได้ก็คือพยายามเข้าใจโลกผ่านข้อมูลรอบตัว ซึ่งเมื่อทำแบบนั้นซ้ำ ๆ ไปเรื่อย ๆ ก็จะค่อย ๆ เชื่อสิ่งเหล่านั้นโดยไม่รู้ตัวค่ะ”

“……”

“แต่อย่าเพิ่งกังวลไปเลยนะคะ”

“ไม่ให้กังวลได้ยังไงกันล่ะครับ...”

คิมฮีวอนยิ้มอ่อนอย่างเข้าอกเข้าใจ

“ฟังจากที่ท่านเล่ามา ท่านก็รับมือได้ดีมากนะคะ ไม่ได้ไปปฏิเสธความคิดของฮุน แถมยังสื่อสารกับเขาได้ด้วยใช่ไหม? ฮุนเองก็ไม่ได้ปฏิเสธท่านเหมือนกัน”

“ครับ”

“สำหรับฮุน ท่านคือคนเดียวที่เขายึดเป็นหลักได้ และหลังจากที่ได้พูดคุยเมื่อวาน เขาก็คงเริ่มยอมรับตัวเองว่าเป็นหลานของคุณปู่แล้วล่ะค่ะ อีกหน่อยก็จะดีขึ้นเอง”

ถึงจะโล่งใจขึ้นบ้าง แต่โกซูยอลก็ยังไม่อาจสลัดความกังวลทั้งหมดออกไปได้

“ถ้าท่านยังห่วงอยู่ ก็ลองพามาตรวจดูนะคะ ฮุนดูจะพูดคุยมีเหตุผลดีมาก ฉันคิดว่าไม่น่ามีปัญหาอะไร แต่กันไว้ก็ดีค่ะ”

“ต้องตรวจอะไรเหรอครับ…”

“ท่านกังวลว่าอาจเป็นโรคทางจิตใช่ไหมคะ อย่างพวกอาการเพ้อฝัน?”

“ผมก็ไม่แน่ใจครับ…”

โกซูยอลถอนหายใจยาว

“ผมไม่ได้คิดว่าฮุนมีปัญหาอะไรหรอกครับ แค่นึกว่าเขาคิดแบบนั้นเพราะผมเองหรือเปล่า... เพราะสภาพแวดล้อมอะไรแบบนั้น”

เขารู้สึกผิดและโทษตัวเอง

คิมฮีวอนมองชายชราอย่างเห็นใจ ก่อนจะยิ้มปลอบ

เธอเคยเห็นความสัมพันธ์ของทั้งสองเมื่อปีก่อน และไม่เชื่อว่าปัญหานั้นจะเกิดจากตัวเขา

“ไม่น่าจะใช่เพราะท่านหรอกค่ะ”

“ครับ…”

โกซูยอลถอนหายใจอีกครั้งแล้วถาม

“เรื่องอาการเพ้อฝัน... มันเป็นโรคได้เลยเหรอครับ?”

“ค่ะ จัดเป็นโรคอย่างหนึ่งในทางการแพทย์”

“ทั้งที่ไม่มีปัญหาอย่างอื่นเลย?”

“ใช่ค่ะ ในชีวิตประจำวันอาจดูไม่เป็นปัญหา เพราะผู้ป่วยมักมั่นใจว่าความคิดของตนถูกต้อง และเมื่ออาการรุนแรงขึ้นจึงเริ่มเกิดปัญหาค่ะ”

คิมฮีวอนปลอบอีกครั้ง

“อย่ากังวลมากเกินไปเลยค่ะ ตรวจดูสักครั้งก็เพื่อความมั่นใจว่าไม่มีอะไรค่ะ คิดซะว่าเป็นการยืนยันว่าทุกอย่างจะคลี่คลายไปตามเวลา”

โกซูยอลหลับตาลงช้า ๆ

เขาไม่กล้าบอกหลานให้ไปหาหมอจิตเวชตรง ๆ

ผู้ปกครองหลายคนก็เป็นเช่นนั้น คิมฮีวอนจึงพูดอย่างเข้าใจ

“เลือกใช้คำให้เหมาะ แล้วพูดตรงไปตรงมาจะดีที่สุดนะคะ ถ้าพาไปโดยไม่บอกเหตุผล บางครั้งเด็กจะรู้สึกเหมือนถูกหลอกหรือโดนหักหลังได้ค่ะ”

โกซูยอลพยักหน้าอย่างหนักแน่น

“เวลาไหนสะดวกครับ?”

“เชิญมาได้ตามเวลาที่สบายใจเลยค่ะ อย่างที่บอกไป แค่กันไว้ก่อนเฉย ๆ ไม่ต้องกังวลมากนะคะ”