ค่าจ้างรายวันของคนงานเหมืองถ่านหินแบบเปิดโล่งอยู่ที่ 2.18 หยวน ส่วนคนงานในเหมืองใต้ดินจะได้ 3.24 หยวน ต่อวัน
ทำงานเดือนละ 26 วัน หักค่ากองทุนสาธารณะของสหกรณ์และกองทุนรวมของกองพลอีก 5.4 หยวน
คนงานเหมืองแบบเปิดโล่งจะเหลือเงินประมาณ 52 หยวน
ส่วนคนงานเหมืองใต้ดินจะเหลือ 78 หยวน
ค่าคะแนนแรงงานของกองพลตงเจียงเองก็ถือว่าไม่ต่ำเลยนะ
เต็มคะแนนแรงงานหนึ่งวันจะคิดเงินได้ประมาณ 1.5 1.6 หยวน
แต่ถ้าเทียบกับเงินเดือนของคนงานเหมืองถ่านหินแล้วก็ยังห่างกันมาก
เหมือนที่จ้าวต้าไห่เพิ่งจะพูดกับสวี่เฉิงโฮ่วไปเมื่อกี้
ตำแหน่งงานแบบ “กึ่งเกษตรกึ่งอุตสาหกรรม” แบบนี้
ไม่รู้มีคนแย่งกันหัวแตกไปเท่าไหร่แล้ว
ก็แค่ทำงานเหมือนกัน ใครไม่อยากได้เงินเยอะ ๆ ล่ะ?
ดังนั้นจ้าว ต้าห่ายก็เลยงงมาก ว่าทำไม สวี่ ซื่อเหยียน ถึงไม่อยากไปทำงานที่เหมืองถ่านหินต้าอัน?
"ลุงจ้าว ขอบคุณที่เป็นห่วงนะครับ ผมรับรู้ถึงน้ำใจของลุงแล้ว"
สวี่ซื่อเยี่ยน พยักหน้าเล็กน้อยเพื่อขอบคุณจ้าว ต้าห่าย
"ผมแต่งงานแล้ว ต่อให้ไม่มีงานที่เหมืองถ่านหิน
ไม่ต้องพึ่งพ่อแม่ ผมก็เลี้ยงดูภรรยากับลูกได้เหมือนกัน
งานที่เหมือง ผมทำไม่ได้จริง ๆ"
ถึงเงินเดือนจะสูงแค่ไหน ก็ต้องมีชีวิตอยู่พอจะได้ใช้มันด้วย
วันที่ 26 กรกฎาคม ปี 1979
เกิดเหตุระเบิดก๊าซในเหมืองถ่านหินต้าอัน
มีผู้เสียชีวิต 7 ราย และบาดเจ็บสาหัส 2 ราย
สวี่ซื่อเยี่ยนคือหนึ่งในสองคนที่บาดเจ็บสาหัส
เขารอดชีวิตมาได้อย่างหวุดหวิด ต้องพักรักษาตัวอยู่นานครึ่งปีกว่าจะหายดี
เมื่อได้เกิดใหม่อีกครั้ง สวี่ซื่อเยี่ยนไม่อยากเดินตามรอยชีวิตเก่าอีก
เหมืองถ่านหินน่ะ เขาจะไม่ไปเด็ดขาด!
"แกจะเลี้ยงดูเมียกับลูกได้? แล้วแกจะเลี้ยงด้วยอะไรล่ะ?
หวังพึ่งแต่การจับปลาเก็บกุ้งแบบนี้น่ะเหรอ?"
สวี่เฉิงโฮ่ว พ่อของเขาพอได้ยินแบบนั้นก็ของขึ้นทันที
ชี้ไปที่ปลาสองตัวในมือของสวี่ซื่อเยี่ยนแล้วด่า
"ไอ้ลูกไม่รักดี แกนี่มันไม่ได้เรื่องจริง ๆ
ทั้งวันไม่ทำอะไรนอกจากจับปลาเก็บกุ้ง
ไม่คิดจะทำอะไรที่มันเป็นงานเป็นการเลย!
แกจะหาเลี้ยงครอบครัวได้ยังไง?
แค่คะแนนแรงงานน้อยนิดนั่น แกเลี้ยงตัวเองยังไม่พอเลยมั้ง!"
สวี่เฉิงโฮ่วไม่เคยพอใจในตัวสวี่ซื่อเยี่ยนเลย
ลูกชายทั้งห้าคน คนที่แย่ที่สุดก็คือลูกคนที่สามนี่แหละ
สู้พี่คนโตที่เรียนหนังสือเก่ง คิดคำนวณได้ไม่ไหว
สู้พี่คนรองที่ทำงานคล่องแคล่วว่องไวก็ไม่ได้
จะสู้คนน้องคนที่สี่ที่หัวไวจัดการปัญหาเก่งก็ไม่เท่า
ยิ่งเทียบกับน้องเล็กที่ฉลาดกระตือรือร้นยิ่งไม่ติดฝุ่น
ลูกชายคนที่สามคนนี้ ไม่ว่าทำอะไรก็ดูเชื่องช้า
ทำอะไรเป็นขั้นเป็นตอนเกินไป
สวี่เฉิงโฮ่วเป็นคนอารมณ์ร้อน
พอเห็นลูกชายแบบนี้ก็ยิ่งหัวเสีย
อยากจะกระโดดถีบสักสองสามทีให้หายแค้น
"ผมมันไม่ได้เรื่อง?
ถ้าผมไม่ได้เรื่อง มันก็เพราะพ่อไม่ใช่เหรอ?"
สวี่ซื่อเยี่ยนสวนกลับ
แววตาที่เคยตื้นตันเพราะได้เกิดใหม่จางหายไปจนหมด
แทนที่ด้วยความขมขื่นในใจ
"ตอนผมเรียนมัธยม พ่อบอกว่าการเรียนมันไม่มีประโยชน์ สู้ลงมาทำงานเก็บคะแนนแรงงานดีกว่า พอผมอยากเรียนแพทย์กับอาจารย์ฉู่ พ่อกลัวจะเดือดร้อน เลยไปโวยวายที่สหกรณ์จนผมไม่ได้เรียน สองปีก่อนตอนเลือกคนไปฝึกอบรมแพทย์เท้าเปล่าที่โรงเรียนแพทย์ประจำเขต พ่อก็บอกว่ามันเสียเวลา หารายได้ไม่ได้แล้วก็ไม่ยอมให้ผมไป!"
ถ้าให้พูดตรง ๆ
ชีวิตที่ล้มเหลวในชาติที่แล้วของสวี่ซื่อเยี่ยน
ก็เพราะ "บุญคุณ" ของพ่อเขานี่แหละ
สวี่ซื่อเยี่ยนรำลึกถึงอดีต
เขาป่วยบ่อยตั้งแต่เด็ก ทำให้ต้องเริ่มเรียนช้ากว่าคนอื่น
ขึ้น ป.1 ตอนอายุ 10 ขวบ พอถึงมัธยมก็เจอกับช่วงเวลาที่วุ่นวายที่สุด
สวี่เฉิงโฮ่วบอกว่า
“เรียนหนังสือไปก็ไม่มีประโยชน์ สู้กลับมาทำไร่ยังได้เงินบ้าง”
สวี่ซื่อเยี่ยนเป็นเด็กเชื่อฟังก็เลยลาออกจากโรงเรียนกลับมาทำงานที่บ้าน
เขายังเด็ก เลยถูกส่งไปช่วยเลี้ยงสัตว์ที่คอกวัว
บังเอิญตอนนั้นรัฐบาลส่งคนจากจังหวัดมาประจำที่สหกรณ์ต้าหยิง
หนึ่งในนั้นคือชายชรานามว่า "อาจารย์ฉู่"
โดนกลั่นแกล้งมาจนสาหัส
สวี่ซื่อเยี่ยนเป็นเด็กใจดีช่วยดูแลอาจารย์ฉู่เป็นอย่างดี
อาจารย์ฉู่เห็นว่าเด็กคนนี้จิตใจดี ฉลาด สุขุม
เลยอยากรับเขาเป็นศิษย์ สอนวิชาแพทย์ให้...
เมื่อสวี่เฉิงโฮ่วรู้เรื่องนี้ก็กลัวว่าจะถูกลูกหลงไปด้วย
เขาเลยไปสร้างเรื่องวุ่นวาย จนเกือบทำให้อาจารย์ฉู่เดือดร้อน
สุดท้ายสวี่ซื่อเยี่ยนจึงจำใจต้องไปทำงานที่อื่นแทน
แต่สวี่ซื่อเยี่ยนเองก็สนใจเรื่องการแพทย์ไม่น้อย
หลังจากนั้นเขาก็พยายามหาหนังสือมาเรียนรู้ด้วยตัวเอง
เมื่อสองปีก่อน มีการคัดเลือก "แพทย์เท้าเปล่า"
ถ้าได้ไปอบรมที่เขตสักครึ่งปี แล้วสอบผ่านก็จะสามารถประกอบอาชีพแพทย์ได้
สวี่ซื่อเยี่ยนตื่นเต้นมาก ตั้งใจจะไปสมัคร
แต่ก็ถูกสวี่เฉิงโฮ่วขัดขวางอีก เพราะมองว่าการเสียเวลาครึ่งปีไปเรียน
มันทำให้เสียโอกาสในการหารายได้
"แล้วผลลัพธ์เป็นยังไงล่ะ?
เพื่อน ๆ ผมที่จบมัธยมต้นกันครบ ทุกคนก็ได้งานทำกันหมด
มีแค่ผมนี่แหละ ที่เรียนไม่จบ ต้องกลับมาทำไร่อยู่บ้าน"
"อาจารย์ฉู่น่ะ เขาเป็นถึงอธิการบดีของมหาวิทยาลัยแพทย์ในเมืองหลวงของมณฑล
ปีที่แล้วเขาถูกเรียกตัวกลับไป และได้กลับไปทำงานตำแหน่งเดิมแล้วด้วย"
"พ่อคอยดูเถอะ อีกไม่กี่ปีข้างหน้า แพทย์เท้าเปล่า ก็อาจจะได้บรรจุเป็นแพทย์ประจำโรงพยาบาลสหกรณ์ ได้งานที่มั่นคงเหมือนคนอื่นเขา ถึงตอนนั้น พ่อจะเสียใจไหมล่ะ?"
สวี่ซื่อเยี่ยนกัดฟันพูดด้วยความเจ็บปวด
คิดถึงโอกาสมากมายที่เคยพลาดไปในชีวิตก่อนแล้วก็ทั้งเสียใจทั้งเกลียดตัวเอง
แต่สิ่งที่พ่อเขาทำให้ชีวิตเขาพัง มันไม่ได้มีแค่เรื่องนี้เท่านั้น...
ปี 1979
สวี่ซื่อเซียนกับสวี่ซื่ออัน พี่ชายสองคนของเขาต่างก็ย้ายกลับไปอยู่ในเมืองกับภรรยาของตัวเอง
สวี่ซื่อเยี่ยนก็เริ่มคิดอยากจะย้ายออกจากหมู่บ้านยากจนอย่างตงเจียงเหยียนบ้าง
แต่สวี่เฉิงโฮ่วก็ไม่ยอมให้ไปเด็ดขาด ไม่ว่าจะอ้อนวอนแค่ไหนก็ตาม
จนกระทั่งปี 1987 หลังจากสวี่เฉิงโฮ่วเสียชีวิต
สวี่ซื่อเยี่ยนถึงได้กลายเป็นหัวหน้าครอบครัวและตัดสินใจย้ายไปที่ตงกั่งเจิ้น
แต่ทุกอย่างก็สายเกินไปแล้ว...
ที่นั่นมีการแบ่งที่ดินกันเสร็จหมดแล้ว
ไม่มีทั้งสวนโสม ไม่มีทั้งที่นา
เขาต้องเริ่มจากศูนย์โดยไม่มีอะไรติดตัวเลย
เริ่มต้นก็ช้ากว่าคนอื่นไปหลายก้าว
ต่อให้พยายามแค่ไหนก็ไม่อาจไล่ตามใครทันได้อีกแล้ว
ไม่ใช่แค่เรื่องงานเท่านั้น...
พ่อของเขายังดูถูกภรรยาของสวี่ซื่อเยี่ยนอีก เพราะเธอคลอดลูกสาวสองคน จึงไม่เคยได้รับการปฏิบัติที่ดีจากพ่อสามีเลย
เจอแต่คำด่าและท่าทีเย็นชา
สุดท้ายสวี่ซื่อเยี่ยนกับภรรยาก็ทนแรงกดดันไม่ไหวจึงตัดสินใจมีลูกชายอีกคน แต่กว่าจะได้ลูกชายก็ต้องถูกปรับเงินไปไม่น้อย
ชีวิตที่ลำบากอยู่แล้ว กลับยิ่งย่ำแย่กว่าเดิมอีก
ที่แย่ไปกว่านั้นก็คือ...
ลูกชายที่ทั้งคู่พยายามอย่างหนักกว่าจะได้มา กลับกลายเป็น “ตัวถ่วง” ในชีวิตซะอย่างนั้น
ทำอะไรก็ไม่เอาไหน
กินก็เก่งอย่างเดียว
วัน ๆ เอาแต่พูดจาเพ้อเจ้อ
คำพูดที่หลุดออกมาจากปาก ต้องคัดกรองกันสามรอบถึงจะหาคำจริงได้สักคำเดียว
สวี่ซื่อเยี่ยนต้องปวดหัวกับลูกชายคนนี้ไปตลอดชีวิต
บางครั้งเขาก็นั่งคิด...
"ถ้ารู้ว่าลูกจะโตมาเป็นแบบนี้ สู้ไม่ให้เกิดมาตั้งแต่แรกยังจะดีกว่า"
พอมาถึงชีวิตใหม่นี้
เขาเลยตัดสินใจแน่วแน่ว่า
"ยังไงก็จะไม่ยอมให้ลูกชายเจ้าปัญหานั่นเกิดมาเด็ดขาด!"
คำพูดของสวี่ซื่อเยี่ยนแทงใจดำสวี่เฉิงโฮ่วอย่างจัง
โดยเฉพาะเรื่องของอาจารย์ฉู่
ทุกครั้งที่คิดถึงมัน สวี่เฉิงโฮ่วก็รู้สึกเจ็บใจ
อธิการบดีของมหาวิทยาลัยแพทย์ระดับจังหวัดเชียวนะ!
ถ้าเขารู้ตั้งแต่แรกว่าจะมีโอกาสแบบนี้
ยังไงเขาก็ต้องให้ลูกชายคนที่สามเรียนกับอาจารย์ฉู่แน่นอน
ผ่านไปแค่ 7-8 ปี
ต่อให้ลูกชายเรียนได้แค่ครึ่งเดียวของวิชาจากอาจารย์ฉู่
มันก็คงเปลี่ยนชีวิตได้อย่างมหาศาล
บางทีอาจจะได้ย้ายไปอยู่ในเมืองหลวงกับอาจารย์ฉู่
กลายเป็นนักศึกษาในโควตาพิเศษสำหรับคนงานและทหาร
"ชีวิตคงไม่ต้องมาติดอยู่ในวังวนของคนหาเช้ากินค่ำแบบนี้!"
ทุกครั้งที่เขากลับไปเยี่ยมญาติที่หมู่บ้านใหญ่
ได้ยินแต่คนรอบข้างพูดด้วยความเสียดาย
เขาก็รู้สึกเหมือนเลือดในอกจะพุ่งออกมา
"ทำไมตอนนั้นฉันถึงไม่คิดให้รอบคอบกว่านี้นะ?"
โอกาสดี ๆ แบบนั้นกลับปล่อยให้หลุดมือไปเฉย ๆ
แต่ถึงจะเสียใจแค่ไหน พอโดนลูกชายมาพูดจาแทงใจต่อหน้าคนอื่น
"หน้าตาของผู้ใหญ่" อย่างเขาจะเก็บความอับอายไว้ได้ยังไง?
"แค่แกน่ะเหรอ จะไปถึงจุดนั้น?
ลองไปส่องน้ำดูเงาตัวเองก่อนเถอะ ว่าแกมันคนแบบไหน!"
สวี่เฉิงโฮ่วตะคอกกลับด้วยความโกรธ
หยิบจอบขึ้นมาด้วยความโมโหสุดขีด
"เกิดมามีแต่ดวงจน ต่อให้เอาบัลลังก์ทองมาให้แก แกก็ไม่มีวาสนาจะได้นั่งหรอก!"
"ฉันถามแกอีกที! เหมืองถ่านหินต้าอัน แกจะไปทำงานไหม? ถ้าแกไม่ไปทำงาน ฉันจะฟาดแกให้ตายตรงนี้แหละ!"
ดวงตาของเขาแดงก่ำ เต็มไปด้วยความคั่งแค้น
"ไม่ไป! บอกว่าไม่ไปก็คือไม่ไป! อยากทำอะไรก็เชิญ ฆ่าฉันให้ตายก็ต้องติดคุกอยู่ดี!"
สวี่ซื่อเยี่ยนตอบกลับอย่างดุดัน ไม่หลบสายตาแม้แต่นิดเดียว
เขาอายุเกินหกสิบแล้ว
นี่เป็นชีวิตที่สองของเขา
คิดเหรอว่าจะยังกลัวพ่อเหมือนในชาติที่แล้ว?
วันนี้...
เขาพร้อมจะปะทะกับคนเป็นพ่อแบบไม่ถอย!
