สวี่ซื่อเยี่ยนพาภรรยาไปที่เฉียนชวนเพื่อตรวจสอบการเพาะโสม จึงพลาดเหตุการณ์สำคัญไป
เมื่อวันที่ 21 ตุลาคม รัฐบาลประกาศนโยบายใหม่ว่าจะคืนชีพการสอบเข้ามหาวิทยาลัยในปีนี้ โดยผู้ที่มีคุณสมบัติตรงตามเงื่อนไขสามารถสมัครสอบได้
ทันทีที่ข่าวนี้ถูกประกาศออกไป ก็ได้รับความสนใจจากผู้คนจำนวนมาก
โดยเฉพาะกลุ่มหนุ่มสาวที่ถูกส่งไปชนบท หลายคนเริ่มคิดอยากสมัครสอบ
ที่บ้านตระกูลสวี ทั้งเซวียซื่อหลินและเว่ยหมิงหรงเป็นคนหนุ่มสาวที่ถูกส่งมาชนบทก่อนหน้านี้
แต่พวกเธอจบแค่ระดับมัธยมต้น และตอนเรียนนั้นผลการเรียนก็ไม่ได้ดีนัก ปัจจุบันก็แต่งงานและมีลูกแล้ว แม้จะได้ยินข่าวนี้ แต่ก็ไม่ได้คิดอยากสมัครสอบ
ตรงกันข้าม สวีซื่อเซียง พอได้ยินข่าวนี้ ก็แสดงความต้องการสมัครสอบทันที
เขาจบมัธยมปลายมาได้หลายปีแล้ว และไม่เคยพอใจกับการทำงานหนักในทีมเกษตรเลย เมื่อโอกาสนี้มาถึง แน่นอนว่าเขาจะไม่ยอมพลาด
หากเป็นเมื่อก่อน พอพ่อของเขา สวีเฉิงโฮ่ว ได้ยินว่าเขาจะสอบเข้ามหาวิทยาลัย ก็คงจะต่อว่าอีกตามเคย
แต่การสอบจัดขึ้นในต้นเดือนธันวาคม เวลาเตรียมตัวค่อนข้างกระชั้นชิด หากสวีซื่อเซียงจะสอบ ก็ต้องเริ่มอ่านหนังสือทบทวนทันที
ต้องรู้ไว้ว่าสวีซื่อเซียงเป็นแรงงานหลักในทีม และได้รับแต้มแรงงานไม่น้อย
เมื่อนึกถึงว่าลูกชายต้องอ่านหนังสือสอบแทนที่จะทำงาน สวีเฉิงโฮ่วก็รู้สึกเสียดายอยู่ในใจ
แต่ตั้งแต่ลูกชายคนที่สามขอแยกบ้านไปอยู่เอง แล้วชีวิตคู่ของเขากลับดีขึ้นเรื่อยๆ สวีเฉิงโฮ่วก็เริ่มคิดทบทวนตัวเอง
ยิ่งคิดก็ยิ่งรู้สึกว่า ตัวเองอาจแก่แล้ว ความคิดและวิสัยทัศน์เริ่มล้าหลัง
ดังนั้นคราวนี้พอได้ยินว่าลูกชายคนที่ห้าจะสอบเข้ามหาวิทยาลัย สวีเฉิงโฮ่วก็ไม่พูดอะไร เพียงแต่นั่งสูบบุหรี่เงียบๆ อยู่ครู่ใหญ่
พ่อไม่พูดอะไร คนอื่นในบ้านก็ไม่กล้าพูดอะไรเช่นกัน มีเพียงเซวียซิ่วหลินและเว่ยหมิงหรงที่ไม่พอใจอยู่ในใจ
บ้านตระกูลสวี่อยู่กันเป็นครอบครัวใหญ่ มีคนมากกว่าสิบชีวิต แต่แรงงานหลักมีเพียงไม่กี่คน
หากสวี่ซื่อเซียงไปสอบ จะเท่ากับว่าแรงงานของบ้านลดลงไปอีกคน
สองพี่สะใภ้แม้จะอยากพูด แต่ก็ไม่กล้า จึงสะกิดสามีของตัวเองแทน
สวี่ซื่อเซียนและสวี่ซื่ออันเข้าใจดีว่าภรรยาของพวกเขาต้องการให้พูดอะไร แต่ก็ลำบากใจจะพูดออกมา จึงทำได้แค่ส่งสายตาให้ภรรยาเท่านั้น
“พอแล้ว พวกเธอจะทำหน้าตาแบบนั้นกันทำไม แม่ยังไม่ได้แก่จนตาพร่ามัว มองอะไรไม่ออกหรอกนะ”
โจวกุ้ยหลาน ซึ่งเป็นแม่ของพวกเขา ดูแลบ้านมาหลายปี จะไม่เข้าใจความคิดของลูกชายลูกสะใภ้ได้อย่างไร?
ดังนั้นเธอจึงเอ่ยขึ้นมาทันที
“เจ้าห้าจะไปสอบเข้ามหาวิทยาลัย แม่เห็นด้วย นี่เป็นโอกาสที่หาได้ยาก”
แม้ว่าโจวกุ้ยหลานจะอ่านหนังสือไม่ออก แต่เธอกลับเป็นคนที่มีวิสัยทัศน์กว้างไกล มากกว่าแม่เฒ่าทั่วไปในหมู่บ้านเสียอีก
"ถ้าสอบเข้ามหาวิทยาลัยได้จริง ๆ ต่อไปก็จะได้กินเงินเดือนจากทางการ ไม่ต้องเป็นชาวไร่ชาวนาอีกต่อไป
ได้ออกไปจากหมู่บ้าน ไม่ต้องก้มหน้าก้มตาทำงานอยู่ในท้องนา ต่อไปได้นั่งทำงานในสำนักงาน ได้รับเงินเดือน เป็นเรื่องที่ใคร ๆ ก็ใฝ่ฝันถึง"
"เจ้าห้า พรุ่งนี้เช้าเธอก็เข้าไปที่อำเภอ ขอใบสมัครสอบ แล้วไปบอกลุงจ้าวให้เรียบร้อย แล้วกลับบ้านมาก็ตั้งใจอ่านหนังสือทบทวน พยายามให้เต็มที่ ถ้าเธอสอบเข้ามหาวิทยาลัยได้ ตระกูลสวีของเราก็จะได้เชิดหน้าชูตาเสียที"
ที่จริงแล้ว คนที่เป็นหัวหน้าครอบครัวตระกูลสวีก็คือโจวกุ้ยหลาน เมื่อแม่เฒ่ากล่าวเช่นนี้ เรื่องนี้ถือว่าสิ้นสุด
"พวกเธอไม่ต้องรู้สึกว่าเสียเปรียบไปหรอก แม่เคยพูดไว้ตั้งแต่แรกแล้วว่า รอให้เจ้าสี่แต่งงานก่อนฤดูใบไม้ผลิปีหน้า พวกเราก็จะแยกบ้านกันไปอยู่กันเองแล้ว"
ไม่รอให้ลูกสะใภ้ได้โวยวายอะไร โจวกุ้ยหลานก็พูดเปิดอกออกมาให้ชัดเจนเสียก่อน ทำเอาลูกสะใภ้ทั้งสองคนหมดสิทธิ์โต้เถียง
ส่วนสวี่ซื่อเยี่ยนนั้น ไม่รู้เลยว่าเกิดอะไรขึ้นที่บ้าน แม้ว่าเขาจะรู้เรื่องการกลับมาของการสอบเข้ามหาวิทยาลัย แต่เขาก็ไม่ได้สนใจจะสอบ
ตอนนี้เขากำลังอยู่บนภูเขา เฝ้ากองไฟเพื่อคั่ววอลนัตและลูกสนให้ซูอันอิง
ช่วงบ่าย ขณะที่สวี่ซื่อเยี่ยนขุดหลุมวางกับดักและติดตั้งปืนดักยิงรอบ ๆ สวนโสม เขาก็เก็บวอลนัตได้มาจำนวนหนึ่ง และยังเก็บลูกสนได้อีกหลายลูก
ข้อดีของการอยู่บนภูเขาก็คือ มันอยู่ห่างจากหมู่บ้าน ผู้คนมาเยือนน้อย และมีผลผลิตจากป่าจำนวนมาก
ซูอันอิงกำลังตั้งครรภ์ ว่ากันว่าหญิงตั้งครรภ์ควรกินถั่วและเมล็ดพืชมาก ๆ จะเป็นผลดีต่อเด็กในครรภ์
ดังนั้น ตอนที่ทำอาหารเมื่อครู่ สวี่ซื่อเยี่ยนจึงโยนลูกสนสองลูกเข้าไปในกองไฟด้วย เมื่อเผาเสร็จ เขาก็เขี่ยมันออกมา จากนั้นเห็นว่าถ่านยังร้อนอยู่ดี เขาจึงหยิบวอลนัตขึ้นมากำมือหนึ่ง จุ่มปลายด้านหนึ่งลงในน้ำเย็น แล้วปักตั้งลงไปในถ่านไฟ
ไม่นานก็ได้ยินเสียง "ป๊อก" ดังขึ้น แสดงว่าวอลนัตเริ่มแตกเปลือกแล้ว
ลูกสนที่เผาสุกแล้วต้องตั้งขึ้น จากนั้นใช้เท้าเตะให้เต็มแรง เมล็ดสนข้างในก็จะกระเด็นออกมา ที่เหลือก็ใช้มือแกะต่อไป
สนลูกใหญ่หนึ่งลูกสามารถให้เมล็ดสนได้ประมาณสองขีด สองลูกก็เพียงพอให้ซูอันอิงกินได้ทั้งคืน
เมล็ดสนที่เผาสด ๆ จะหอมหวานและอร่อยกว่าที่แห้งและนำไปคั่ว
ซูอันอิงหยิบคีมขึ้นมา ค่อย ๆ บีบเปลือกออก แล้วนำเมล็ดสนข้างในมากองรวมกัน
พอเห็นสวี่ซื่อเยี่ยนไม่ทันสังเกต เธอก็ยัดเมล็ดสนใส่ปากเขาไปกำมือหนึ่ง
"ผมไม่กิน คุณกินเถอะ" สวี่ซื่อเยี่ยนชะงักไปเล็กน้อย ก่อนจะยิ้มออกมา
"คุณกินเถอะ มันดีต่อสุขภาพ โดยเฉพาะกับเด็ก ว่ากันว่าถ้ากินถั่วและเมล็ดพืชเยอะ ๆ เด็กที่เกิดมาจะมีดวงตาสดใส และฉลาดเฉลียว"
สำหรับเขา ขนมหรือของกินเล่นไม่ใช่สิ่งที่จำเป็น ถ้ามีก็กิน ถ้าไม่มี ก็ไม่เป็นไร
สำหรับเขาในตอนนี้ ไม่มีอะไรสำคัญไปกว่าซูอันอิงและลูกในท้องของเธออีกแล้ว
"เยอะขนาดนี้เลยเหรอ เธอยังอบวอลนัทอีก กินแบบนี้ไม่ต้องรอให้ลูกเกิด ฉันก็คงกลมเป็นลูกบอลก่อนแล้ว"
ซูอันอิงมองหน้าท้องที่นูนขึ้นเล็กน้อยของตัวเอง แค่ไม่กี่เดือนก็รู้สึกว่าตัวเองอ้วนขึ้นหลายรอบแล้ว
"ไม่เป็นไรหรอก ต่อให้กลมเป็นลูกบอล เธอก็ยังเป็นลูกบอลที่สวยที่สุดอยู่ดี"
สวี่ซื่อเยี่ยนยิ้ม หยิบวอลนัทออกจากเตา แล้วใช้มีดผ่าตามรอยแตก แบ่งมันออกเป็นสองซีกพอดี
"หาเหล็กแหลมมาสักอันสิ แล้วค่อยแคะวอลนัทกินเองนะ ฉันจะออกไปเดินดูรอบ ๆ สักหน่อย"
หลังจากผ่าวอลนัทเสร็จหมดแล้ว สวี่ซื่อเยี่ยนก็ลุกขึ้น สะพายปืนออกจากบ้านไปเดินตรวจตรา
ไร่โสมของบ้านใหญ่แห่งนี้ไม่กว้างมากนัก รวมกับแปลงโสมใหม่ที่ปลูกในฤดูใบไม้ร่วง ก็ประมาณสองพันจั้ง (ราว ๆ 6,600 เมตร)
ไร่โสมในยุคนี้มีถนนภายในกว้าง ดังนั้นเมื่อคำนวณแล้ว พื้นที่เพาะปลูกจริง ๆ ก็มีแค่ประมาณห้าสิบถึงหกสิบหมู่เท่านั้น
สวี่ซื่อเยี่ยนสะพายปืน มือข้างหนึ่งถือไฟฉาย เดินตรวจตรารอบ ๆ ไร่โสม บางครั้งก็ใช้ไฟฉายส่องเข้าไปในพุ่มหญ้าด้านนอก หรือดูแนวรั้วว่ามีส่วนไหนเสียหายหรือไม่
เวรยามตอนกลางคืนต้องเดินตรวจตรารอบไร่ รวมถึงจุดสำคัญต่าง ๆ ภายใน โดยเฉพาะบริเวณที่มีทางเข้าออกสะดวก หรือจุดที่มีพุ่มไม้สูงสามารถซ่อนตัวได้ ต้องตรวจสอบอย่างละเอียด
เพื่อป้องกันไม่ให้มีคนลอบเข้ามาขโมยโสมในตอนกลางคืน
แม้ว่าสวี่ซื่อเยี่ยนจะวางกับดักรอบไร่โสมไว้มากมาย แต่เขาก็ยังไม่ประมาท ที่ที่ควรเดินตรวจตรา เขาจะต้องไปให้ทั่ว
หากโสมหายไปจากไร่ของเขา มันคงน่าอับอายสุด ๆ
สวี่ซื่อเยี่ยนเดินตรวจตรารอบไร่ไปเกือบครึ่งทาง ทุกอย่างดูปกติดี เขาจึงรู้สึกโล่งใจ แล้วเดินอ้อมไปอีกด้านเพื่อกลับบ้าน
แต่พอเดินมาถึงมุมตะวันออกเฉียงใต้ของไร่ จู่ ๆ ก็มีเสียง "ปัง!" ดังขึ้น ตามมาด้วยเสียงร้องโหยหวนเหมือนหมูถูกเชือด
เป็นเสียงปืนกับดักดังขึ้น ฟังจากเสียงแล้ว น่าจะยิงโดนหมูป่าเข้า
สวี่ซื่อเยี่ยนสะดุ้งโหยง ยกปืนขึ้นในท่าพร้อมยิง แล้วรีบวิ่งตรงไปยังจุดที่เสียงปืนดังขึ้นทันที
